|
| ณ บริเวณฝั่งคลองเมือง (ตำบลท่าวาสุกรี อำเภอกรุงเก่า จังหวัดพระนครศรีอยุธยา) ห่างจากมุมกำแพงพระราชวังโบราณด้านตะวันตกประมาณเกือบ ๑ กิโลเมตร มีวัดเล็ก ๆ แห่งหนึ่งตั้งอยู่ คนเฒ่าคนแก่ได้เล่าต่อ ๆ กันมาว่า พระนมแห่งพระมหากษัตริย์องค์หนึ่งในสมัยกรุงศรีอยุธยาเป็นผู้สร้างวัดดังกล่าว พระนมท่านนั้นมีชื่อว่า ประยงค์ |
|
|
|
| ๒๔ มิถุนายน ๒๔๗๕ เป็นวันที่ประเทศไทยได้เปลี่ยนการปกครองจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ซึ่งพระมหากษัตริย์เป็นผู้มีพระราชอำนาจเด็ดขาดในการปกครองแผ่นดิน มาเป็นระบอบประชาธิปไตยที่พระมหากษัตริย์ทรงอยู่ภายใต้กฎหมาย ด้วยการขึดอำนาจการปกครองโดยคณะราษฎร |
|
|
|
| ปรีดี พนมยงค์ หรือหลวงประดิษฐ์มนูธรรม ชาตะเมื่อ ๑๑ พฤษภาคม ๒๔๔๓ และอสัญกรรมเมื่อ ๒ พฤษภาคม ๒๕๒๖ ศึกษาจบมัธยม ๖ จากโรงเรียนตัวอย่างมลฑลกรุงเก่า แล้วเข้าศึกษาโรงเรียนกฎหมาย กระทรวงยุติธรรม ในปี ๒๔๖๐ |
|
|
|
| จากเรื่องราวอันเกี่ยวกับปฏิบัติการเสรีไทยทุกแง่มุม ได้ปรากฏเป็นสัจธรรมซึ่งไม่อาจจะโต้แย้งได้เลยว่า เสรีไทย คือปรากฏการณ์ องค์การและบุคคล ที่ได้ทำให้ประเทศไทยก้าวออกมาจากสงครามโลกครั้งที่ ๒ ด้วยเกียรติศักดิ์และเกียรติภูมิของชาติเอกราชที่คงไว้ซึ่งอธิปไตย ทั้งที่ประเทศไทยได้อนุญาตให้กองทัพญี่ปุ่นเดินทัพผ่านไปรุกรานและยึดครองดินแดนในจักรภพอังกฤษทั้งๆ ที่ประเทศไทยได้ทำสัญญาเป็นพันธมิตรร่วมรบร่วมรุกกับญี่ปุ่นโดยเปิดเผย |
|
|
|
บทบาทของท่านรัฐบุรุษอาวุโส ปรีดี พนมยงค์ ที่เกี่ยวกับเศรษฐกิจแห่งประเทศไทยมีอยู่ด้วยกันสองลักษณะซึ่งจักต้องพิจารณาแยกออกจากกัน ลักษณะแรกคือ พื้นฐานความคิดของท่านที่มีต่อเศรษฐกิจแห่งประเทศไทย ทั้งในส่วนที่เป็นภาพรวมของประชาชาติ และในส่วนที่เกี่ยวกับสถานภาพของราษฎร
|
|
|
|
| บทบาทของท่าน ปรีดี พนมยงค์ ในด้านการต่างประเทศ ทั้งก่อนดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ ระหว่างที่ดำรงตำแหน่งอยู่ และแม้ภายหลังจากพ้นหน้าที่แล้ว มีมากมายเกินกว่าที่จะบอกเล่าได้หมดในเนื้อที่อันจำกัด ผู้เขียนจึงขอกล่าวถึงเฉพาะสาระสำคัญที่ควรแก่การอ้างถึง โดยขอแบ่งหัวข้อตามช่วงเวลา |
|
|
|
| ชีวิตของรัฐบุรุษอาวุโสท่านนี้นับว่าเป็นชีวิตแห่งการต่อสู้และตัวอย่างแห่งความแข็งแกร่งอย่างแท้จริง เข้าทำนองความทุกข์ยากบ่มเพาะให้เกิดความแข็งแกร่ง เหมือนเหล็กกล้าที่ผ่านความร้อนสูง |
|
|
|
| จากความขัดแย้งระหว่างพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๗ กับรัฐบาลพระยาพหลพลพยุหเสนา อันเป็นเหตุให้พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าฯ ทรงสละราชสมบัติเมื่อวันที่ ๒ มีนาคม ๒๔๗๗ และโดยที่พระองค์ไม่ได้ทรงแต่งตั้งผู้ใดเป็นองค์รัชทายาท รัฐบาลพระยาพหลฯ |
|
|
|
| คืนหนึ่งริมฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยาท่ามกลางความมืดและเงียบสงัดเสียงตีนตะขาบของรถเกราะบดขยี้ลงบนพื้นถนนพระอาทิตย์ดังกึกก้อง แสงไฟจากรถสาดส่องไปยังทำเนียบท่าช้างสว่างจ้า ขณะนั้นเป็นเวลา ๑ นาฬิกาเศษของวันที่ ๗ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๔๙๐ |
|
|
|
๒ พฤษภาคม ๒๕๓๖ เป็นวันที่นายปรีดี พนมยงค์ ได้ละโลกอันสับสนวุ่นวายไปสู่ที่ที่มีความสงบครบ ๑๐ ปี ถึงแม้กาลเวลาจะล่วงเลยมานานแล้ว แต่เนื่องจากเราได้ร่วมชีวิตกันมาเป็นเวลากว่า ๕๔ ปี จึงอดที่จะระลึกถึงความหลังซึ่งเป็นเรื่องส่วนตัวเฉพาะครอบครัวไม่ได้ และเป็นชีวิตเสี้ยวหนึ่งของนายปรีดีที่ไม่ค่อยมีใครทราบ
|
|
|
|
โดยกาลเวลาแห่งยุคสมัย นายปรีดี พนมยงค์ นับว่าห่างไกลจากอาตมภาพ เนื่องจากท่านเป็นคนรุ่นก่อนบิดามารดาเล็กน้อย จะว่าโดยวิถิชีวิต ท่านก็ห่างไกลกับอาตมภาพในแง่ที่ว่า ท่านอยู่ในวงการเมืองแต่อาตมภาพเป็นพระภิกษุอยู่ทางด้านพระศาสนาแต่แม้ห่างไกลอย่างนั้น ก็มีจุดที่ท่านรัฐบุรุษอาวุโสกับอาตมภาพมาบรรจบกัน จุดนั้นก็คือ ธรรม
|
|
|